Nog nooit was de publieke en politieke druk zo hoog om een akkoord te bereiken. De vraag is zelfs of de klimaatopwarming ooit nog zo'n momentum zal kennen. In elk geval: na jaren internationale voorbereidingen en weken intensieve onderhandelingen wordt een zwakke verklaring gebaard en petit comité door de Verenigde Staten, China, India, Zuid-Afrika en Brazilië. Nog geen drie bladzijden lang, zonder duidelijke engagementen. Dit is dramatisch. Het is dan ook te begrijpen dat ontwikkelingslanden dit pseudo-akkoord verwerpen.

Opvallend was dat de Europese Unie het van op een afstand mocht aanschouwen. Europa heeft echter in de onderhandelingsmarathon nooit politiek leiderschap getoond.

Desondanks moet de Europese Unie nu het heft in handen nemen en zelf verder werken aan een krachtig klimaatbeleid. Daarbij moeten al zeker de huidige 20-20-20-doelstellingen tegen 2020 ambitieuzer worden: de doelstelling moet 40% minder broeikasgassen tegen 2020 worden, zoals de klimaatwetenschappers stellen. Maar zelfs 30% wordt op dit moment niet gedragen binnen de EU. Nochtans is dit een zeer haalbare kaart.

Volgend jaar neemt België het Europees voorzitterschap op, onze Vlaamse minister zal dan de Europese milieuraad voorzitten. Vlaanderen heeft dus een cruciale rol te spelen in de Europese klimaatambities. De meerderheid in het Vlaams parlement heeft alvast een groen voorstel tot klimaatdecreet, met eigen engagementen, weggestemd. Vlaanderen zal dus een ommezwaai moeten maken in haar beleid om haar eigen burgers en die in de ontwikkelingslanden te beschermen tegen de gevolgen van de klimaatopwarming.